Engels als administratieve taal in Brussel

Open VLD-Brussel heeft gepleit om het Engels als derde administratieve taal in te voeren in de gewestelijke en gemeentelijke communicatie en dienstverlening binnen het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Het voorstel staat in het Liberaal manifest voor een open stad dat zaterdag aan het ledencongres werd voorgelegd.

Volgens Sven Gatz, voorzitter van Open VLD-Brussel, zou het Engels niet dezelfde status moeten hebben als het Nederlands en het Frans, maar eerder de status van “onthaaltaal”. Dit is volgens Gatz nodig omwille van de rol die Brussel als Europese hoofdstad speelt en ook omdat het aantal anderstaligen volgens recente onderzoeken in Brussel zou zijn opgelopen tot bijna eenderde van de bevolking.

Alhoewel het voorstel op het eerste gezicht logisch, efficiënt en eerbaar lijkt, gaat het voorbij aan de problematiek dat een bepaald taalgebruik ook een bepaald verwachtingspatroon creëert.

Het is in Brussel nu al onmogelijk om aan anderstalige klanten van eentalige instellingen uit te leggen dat ze alleen bij wijze van hoffelijkheid ook in andere talen kunnen worden tewoordgestaan, maar dat ze dit zeker niet als vanzelfsprekend mogen verwachten. De gemiddelde klant is niet op de hoogte van de taalwetgeving en is daar trouwens ook niet in geïnteresseerd. Een klant maakt geen onderscheid tussen de begrippen “voertaal” en “hoffelijkheidstaal”, maar wil gewoon te allen tijde zijn “thuistaal” kunnen gebruiken. Dat de Belgische wetgeving het taalgebruik heeft geregeld en beperkt, is voor die klant van een te abstracte orde.

Door het Engels officieel als “onthaaltaal” in te schrijven in de Brusselse gewestelijke en gemeentelijke administraties (die per definitie tweetalig zijn), ontstaat bij klanten de verwachting dat zij ook in de eentalige instellingen te allen tijde in het Engels zullen kunnen worden geholpen. Klanten maken immers geen onderscheid tussen diensten van het gewest en de gemeenten enerzijds, en de diensten van de gemeenschappen en gemeenschapscommissies anderzijds.

Als klanten al niet weten dat in Brussel in Nederlandstalige instellingen de communicatie hoofdzakelijk in het Nederlands gebeurt en in Franstalige instellingen hoofdzakelijk in het Frans, hoe kun je ze dan uitleggen dat het Engels dat ze plots zouden mogen gaan gebruiken alleen maar een “onthaaltaal” is, dat ze geen teksten, publicaties, bewegwijzering… in die taal mogen verwachten?

Als men in Brussel het Engels officieel als derde administratieve taal in het gewest en in de gemeenten invoert, en het de status van “onthaaltaal” geeft, dan voorzie ik dat dit bij heel wat klanten perceptieproblemen zal veroorzaken die leiden tot verwarring en ontevredenheid. Hiermee zou dan het averechtse effect worden bereikt van wat wordt beoogd.

Share

AboutPatrick

Voorouders in West-Vlaanderen en de Kempen. In 1968 geboren in Wilrijk (Antwerpen). Woont sinds midden 2001 in Brussel en werkt er sinds 2002. Woonde tot eind 2013 in Laken, sindsdien in Sint-Jans-Molenbeek. Vindt Brussel een moeilijk lief, maar houdt toch vooral van de schoonheid, de meertaligheid en de diversiteit van het gewest. Ondersteunt beroepshalve de Nederlandstalige openbare bibliotheken in Brussel.
  • En toch vind ik het goed om vooruit te kijken in plaats van achteruit. Brussel wordt steeds meer een multiculturele, internationale stad (reeds meer dan 40% van de bevolking is noch frans-, noch nederlandstalig van origine). Het wordt dus hoog tijd dat we onze dogma’s afwerpen en dat onze stad, en zijn instellingen (van welke voogdijoverheid dan ook) zich flexibel opstelt t.a.v. zijn inwoners (of klanten). Overheid moet ten dienste staan van zijn burgers, en niet tot last zijn. De cultuursector geeft hier al enkele jaren het voorbeeld. Ik zie steeds meer ook Engelstalige teksten verschijnen in programmabrochures, naast de Nederlandse en de Franse uiteraard. Nu de rest nog.

  • Ninke

    Ik denk dat de Brusselse Open VLD hiermee aantoont dat ze voeling heeft met de realiteit. Iets wat van veel Brusselse politici niet kan gezegd worden. Op termijn zal het Engels aan belang blijven winnen. Een goede zaak om daar nu al over na te denken en op in te spelen!

  • Jemenfish

    Geert: Dat durf ik tegen te spreken. Als je bv. subsidie ontvangt van de Vlaamse Overheid (in Brussel toch de meeste cultuurhuizen) dien je én het logo prominent te gebruiken (het leeuwtje), én dient je primaire taal het Nederlands (of ‘Vloamsch’ is ook goed ;)) te zijn. Zeer lollig natuurlijk voor de cultuurhuizen die van 2 walletjes eten en ook aan Franstalige kant diezelfde regels krijgen. Ik zie ze nu niet ineens op het Engels springen, tenzij ze daar ook beginnen geld voor te pompen 🙂

    Overigens is het niet eens zo simpel om Nederlandstalig en Engels alleen al op een A6 flyer te krijgen. Als ik dan verplicht word door subsidies, ga ik ook maar voor het NL…

  • Jemenfish: OK, stel je wordt uitgenodigd voor een etentje op iemand z’n kosten, dan bedank je hem toch ook? Dus het feit dat je een leeuwtje of een logo van je sponsor plaatst, is toch normaal, nee? Natuurlijk is het moeilijk om alle talen op een flyertje te plaatsen. Maar in een degelijke programmabrochure of een website, voor een voorstelling of concert waar zowieso een groot deel van je publiek Engelstalig is, is het toch een mooie geste van publiek (klant-) vriendelijkheid… Het gaat er toch om zoveel mogelijk je publiek te binden eerder dan de overheid te ‘pleasen’, hoewel dat laatste uit hoofsheid perfect ook kan.

  • Euh

    Programmaboekjes zijn duur. Veel organisaties zijn gesteund, niet iedereen kan een boekje printen. Op een pamflet, een flyer, en zo meer zie ik nooit Engels, hoor.

  • Jemenfish

    Als het op bezoekers/lezers/… aankomt zou alle communicatie wellicht in het Engels zijn. Maar volgens de regels moeten veel cultuurhuizen nu eenmaal het Nederlands hanteren. Dus je hebt niet veel keuze vrees ik.

    Het is niet zo makkelijk om alles tweetalig of drietalig te maken hoor. Niet elke website is zo makkelijk in een ‘choose language’ formaat om te zetten bv., niet iedereen kan zich een webmaster hiervoor veroorloven, laat dan nog staan dat iemand al die talen steeds moet schrijven (laat staan corrigeren).

    Daarmee dus: het leeuwtje e.d. is makkelijk te integreren, maar op een A6 flyer al je tekst proberen krijgen in NL en EN (en FR als het nog even zou kunnen) is echt een helse opgave. Tenzij je in een font size van 6,5 werkt 🙂

  • Ik begrijp echt niet waarom we nu plots met zijn allen Engels moeten gaan praten in Brussel. Ten eerste: geen kat die deftig Engels praat, alleen maar van dat geïnternationaliseerd gekoeter waarin je weinig hoffelijkheid en nuance terugvindt. Ten tweede: wie het aankan om Engels te leren, kan het ook aan om Nederlands te leren, des te meer omdat die twee talen zeer nauw verwant zijn. No excuse 😉 En waarom stelt de VLD trouwens niet voor om het FRANS als voertaal te gebruiken? Wat in de praktijk al zo is… Dit lijkt mij eerder politiek gestook dan pragmatischn realistisch dicht-bij-de-burger denken.
    (Vergis u niet, ik hou ontzettend van het Engels, en van nog een paar talen…)

  • @Leen

    Ten eerste: een taal niet goed spreken is geen reden om ze niet te bezigen. (Zowel Engels- als Franstaligen zijn hier trouwens heer en meester in, ik spreek het niet perfect… dus spreek ik het niet).
    Ten tweede: het gaat hier niet over aanleren, maar over de taal die de mensen kénnen wanneer ze hier komen. En laat dat nu eens in vele gevallen Engels zijn en geen Frans. Daarmee ook dat dit geen politiek gestook is, maar eerder een realistische kijk op de influx van nieuwe potentiële Brusselaars en de manier waarop we ze verwelkomen. Daarom ook de term onthaaltaal.

  • Mike: You’ve got it! 😉

  • Mike, sorry, maar ik snap echt niet hoe je een taal kan “bezigen” als je ze niet goed “spreekt”. Wat taal betreft, is bezigen net gelijk aan spreken, dus ik zie het verschil niet.
    Als het gaat over de taal die de mensen kennen wanneer ze hier komen, kunnen we misschien beter Arabisch als onthaaltaal nemen. Of, nog maar eens, het Frans. De grootste migratiegroepen in Brussel komen immers uit Frankrijk, Italië, Marokko en Congo. Niet echt gekend om hun goed Engels, hé…
    Of gaat het hier enkel om de eurocraten? Misschien heb ik dat niet goed begrepen… Coming from VLD, it’s quite possible…

  • hier is de link naar de statistieken:
    http://www.dofi.fgov.be/nl/statistieken/Stat_ETR_nl.htm

  • Enfin… je hebt toch verschillende niveau’s waarop je een taal kan spreken. Er is inderdaad geen verschil bezigen en spreken/verstaan in het geval van taal, maar je kan me toch moeilijk kwalijk nemen dat ik hetzelfde woord geen vijf keer in één zin probeer te steken? Als ook jij denkt dat je een taal ofwel niet ofwel wél spreekt, dan heb ik nog weinig argumenten. Alleen spreken er dan wel héél weinig mensen in Brussel een Belgische taal!

    Bedankt voor de statistieken, maar zoals wel eerder vermeld: “Lies, damn lies and then you have statistics!”. En ook hier worden ze weer misbruikt voor het eigen gelijk…
    Inderdaad zijn dit de hoeveelheden buitenlanders, maar dit gaat niet over de jaarlijkse influx, wel over de totale hoeveelheid buitenlanders in België. De grootste influx van Italianen, Marokkanen en Congolezen is al jaren achter de rug!
    Als iemand mij statistieken kan tonen van hoeveel buitenlanders uit welke landen hier vorig jaar het land zijn binnen gekomen (geen verlengingen van verblijfskaarten), kunnen we misschien eens opnieuw praten.

  • Briggs

    Ten eerste is het ‘taalgebruik’ tussen privépersonen ‘vrij’, behalve voor de communicatie tussen burger en overheid (vice versa) wegens de indeling in taalgebieden. Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest is gelegen in een tweetalig taalgebied (NL, FR). De taalwet vereist dat het publieke personeel tweetalig is, in vele gevallen is de dienst maar niet het personeel tweetalig. Dat laatste is in overtreding met de taalwetgeving. Vlaanderen straft mensen die de taalwetgeving niet respecteren, in het Brusselse Hoofdstedelijk Gewest doet men niets.

    Als men er al NIET in slaagt om op voldoende wijze tegemoet te komen aan de VERPLICHTE tweetaligheid…wat komt men dan af met een derde taal? Het is al moeilijk om tweetalig te zijn, nu nog eens drietalig? Of gaan we gewoon één van die twee talen schrappen?

    Zolang Brussel-19 een onvolwaardig gewestelijk statuut heeft kan en mag men niet sleutelen aan die taalproblematiek. Een volwaardig gewestelijk statuut is helemaal uit den boze.

  • Aan Briggs: Dank je om vast te stellen dat taalgebruik tussen privépersonen nog altijd vrij is (!), anderzijds lijkt het me steeds straf dat van het moment dat de overheid (en dus de ambtelijke dienstverlening) in het vizier komt, de wet enkel strikt moet geïnterpreteerd worden.

    Please wake-up. Brussel zal nooit perfect tweetalig zijn. Dus nooit perfect drietalig ‘either’. Maar dat is toch geen argument om vooruit te denken?

    Niemand pleit hier voor het afschaffen van de verplichte tweetaligheid. Anderzijds blijken heel wat nieuwe inwijkelingen (en we spreken niet over oude inwijkelingen die het frans meer dan machtig zijn), maar inderdaad over de eurocraten (is dat een vies woord hier?) en de internationale mensen rond europa en navo en die veel welvaart brengen in Brussel… Hier is de internationale voertaal eerder het Engels.

    En vandaar dat het slim is, ik zou zeggen zelfs visionair, om die taal mee als onthaaltaal in te voeren voor de openbare, culturele en gastronomische dienstverlening, zoals die het in feite al is in de zakelijke dienstverlening.

    Moeten de ambtenaren daarvoor perfect Engels kunnen? Nee. Zouden ze zich moeten openstellen om minstens hun best te doen om het te proberen te spreken? Met mensen die noch het Nederlands, noch het Frans machtig zijn?

    Als ik (en dat gebeurt wel eens) in een internationaal gezelschap vertoef met Portugezen, Italianen, Marokanen, Grieken, Zwitsers, Hollanders, Italianen, Duitsers, Polen en Fransen keuvelen we allen gezellig Engels hoor. Van dat tv-engels, of powerpoint- engels, weet je wel? 🙂

  • Albert

    50% van de inwoners van het Brussels gewest is van buitenlandse oorsprong – binnen afzienbare tijd is dit 75 % ; 33 % heeft een buitenlandse nationaliteit en mag niet stemmen bij gewest- en federale verkiezingen ; de helft daarvan heeft een europese nationaliteit, dwz 150.000 mensen, de andere helft een buiten-europese nationaliteit ; 100 % van de inwoners van het Brussels gewest heeft niets te zeggen over het taalstatuut van het Brussels gewest ; wordt het geen tijd om Brussel om te vormen tot onafhankelijke stadstaat, en Antwerpen te benoemen tot hoofdstad van Vlaanderen ?
    Wordt het geen tijd om de macht van de gemeenschappen te breken, en te laten samenvallen met gewest ?
    Elk gewest kan dan z’n eigen scholen, cultuurhuizen en activiteiten oprichten/organiseren (vastgelegde quota) in een ander gewest.
    Gedaan met communautaire ruzies.
    Gedaan met BHV.
    Gedaan met het opbod aan extremisme in Vlaanderen en bij Franstalige partijen.
    Gedaan met de institutionele koehandel rond Brussel.

  • Briggs

    Geert:

    De GW stelt duidelijk dat het taalkeuze tussen privépersonen vrij is, niet bij communicatie tussen privé & overheid. Dus ja, men moet de wetgeving strikt toepassen zo hoort het ook in een rechtstaat. Of moet de rechtstaat weeral niet gelden voor Brussel?

    “Please wake-up?” Het gaat niet om ‘Brussel’ tweetalig maar om het PUBLIEKE (administratieve) personeel die bij wet verplicht tweetalig moeten zijn & anders nooit in functie mochten zijn ingetreden. Voordat men afkomt met een derde taal zou men beter eerst eens proberen 2 talen correct te implementeren. Wat is het volgende? Het Nederlands vervangen door het Engels? Wat denkt u dat er gaat gebeuren als men gaat spreken over Engels als derde administratieve taal? De Franstaligen gaan erop springen om de ‘taalwetgeving’ te wijzigen in hun voordeel dat is ronduit gevaarlijk (voor meer dan louter taalaangelegenheden). Alsof die Eurocraten en NATO-leden veel in contact komen met de gemeentelijke of gewestelijke overheden.

    “En vandaar dat het slim is, ik zou zeggen zelfs visionair, om die taal mee als onthaaltaal in te voeren voor de openbare, culturele en gastronomische dienstverlening, zoals die het in feite al is in de zakelijke dienstverlening.”

    Engels als derde taal kan maar dan moet men wel voldoen aan een resem voorwaardes. Zoals de ontbinding van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest, de versmelting van Brussel-19 onder één geïntegreerd Stadsbestuur. Dat is de essentie van mijn reactie. Begint u het te snappen? Er speelt hier meer een rol dan louter dienstverlening.

    “Moeten de ambtenaren daarvoor perfect Engels kunnen? Nee. Zouden ze zich moeten openstellen om minstens hun best te doen om het te proberen te spreken? Met mensen die noch het Nederlands, noch het Frans machtig zijn?”

    Alsof de taalvereisten zijn dat men perfect de andere taal moet kunnen. Niet zwanzen. Ambtenaren moeten in het tweetalige taalgebied slagen in een taaltest voor de andere taal buiten hun moedertaal. Men vereist geen perfectie maar voldoende kennis…en daar scheelt het al fameus. Openstellen, ja…maar die mensen zouden misschien ook de moeite kunnen doen om zich open te stellen voor ons surtout als ze hier langdurig zouden verblijven? Openstellen is in dit geval moeilijk omwille van het communautaire verleden en de huidige problematiek.

    “Als ik (en dat gebeurt wel eens) in een internationaal gezelschap vertoef met Portugezen, Italianen, Marokanen, Grieken, Zwitsers, Hollanders, Italianen, Duitsers, Polen en Fransen keuvelen we allen gezellig Engels hoor. Van dat tv-engels, of powerpoint- engels, weet je wel? ”

    Dat is uw volste recht als privé persoon. Als het gaat om administratieve talen dan is dat andere koek want dan kom je in het zware communautaire vaarwater.

  • Inderdaad, dan kom je in het zware communautaire vaarwater. Zo ook zou het een einde kunnen stellen aan de statistieken (alweer!) van de franstaligen waarmee ze willen aantonen dat Brussel voor meer als 90% franstalig is, gewoon omdat een niet-franstalige, niet-nederlandstalige uiteindelijk maar ingeschreven wordt als “franstalige”.

  • Briggs

    Mike: Ik denk van niet. Als ik mij niet vergis slaan die statistieken op de taal op de identiteitskaart. Internationaal publiek heeft doorgaans geen Belgisch identiteitskaart en de ‘allochtonen’ (regulariseerd of niet) zal nog steeds zijn kaart in het NL of Frans krijgen. Het gaat gewoon om de mogelijkheid om in het Engels geholpen te worden, if I remember correctly.

  • @Briggs
    Vroeger gebeurde het zeker zo, en het zou me niet verwonderen dat het nog gebeurt. Gelukkig gaf een studie van de VUB én ULB aan dat deze verdraaid waren.
    Het gaat hier inderdaad om de mogelijkheid om bij aankomst in het Engels te kunnen geholpen worden. Ik wou gewoon maar even aangeven dat als we vrijelijk gaan interpreteren, vanalles achter elke uitspraak kunnen vinden. Het gaat inderdaad om de mogelijkheid om buitenlanders in het Engels te mogen helpen.

  • Het voorstel om de openbare diensten drietalig te maken zal er met een aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid toe leiden dat de “flamand de service” in elke openbare dienst nu in de praktijk verplicht drietalig zal zijn, en dat de de facto ééntaligheid van de verplicht tweetalige Franstaligen, nu een de facto ééntaligheid van verplicht drietalige Franstaligen zal worden.

  • Enca Caen

    Geachte,

    Betreft unieke samenwerking project “versmelting van de 4 gewesten”

    Als activistisch kunstenaar ben ik op zoek naar een samenwerking om een nieuw anti-geweld symbool te creëren in chocolade. De hand van Vlaanderen in chocolade (mal) bestaat reeds. Een kunstenaar uit Wallonië (Marcel Taton) heeft reeds interesse dit idee te ondersteunen en momenteel zoek ik nog een Brussels kunstenaar en een kunstenaar uit de Oost-kantons om een identieke creatie te maken van de Vlaamse hand maar met de symbolen van hun gewest.

    Deze 4 chocoladen handen worden samengebracht te (chocoladestad??) om te versmelten onder een warmtebron naar een nieuwe creatie.
    De nieuwe creatie zou bestaan uit de visie van de 4 gewestkunstenaars over een nieuw antigeweld symbool voor België in chocolade. Een mal van deze nieuwe creatie wordt gemaakt en onder de handen geplaatst ten einde de versmelting van de 4 gewesthanden op te vangen.
    Hoe deze creatie van de kunstenaars over de versmelting van de 4 gewesten er zal uitzien? blijft voor ons allen tot het bereikte een spannend moment.

    Alvast is mijn doelstelling niet de creatie van een nieuw België maar een streven naar meer “Eenheid in onafhankelijkheid” voor een geweldloze toekomst.

    Indien er interresse zou bestaan in dit uniek project samen te werken, mag u altijd contact op nemen voor een verkennend gesprek. Een eventuele samenwerking met Ter groene poorte kan ook. Ander voorstel altijd welkom.

    Met vriendelijke groeten Enca Caen,
    Ambassadeur vredesgemeente Merelbeke.

    (In bijlage de foto’s van Vlaanderen in CHOCOLADE. De hand meet 62 cm hoogte en 33 cm breedte gemeten van buitenzijde pink naar duim).

  • verheijen

    Precies in de roos geschoten Als de buitelanders geen frans meer hoeven te gebruiken dan zal de percentage die opgeven dat ze franssprekend zijn in brussel snel dalen op papier en daar gaat het over ,dit ondermijnd de arrogante francophonie en hoe sneller hoe beter .Nederlands talige hebben niets te vrezen ,hun taal in brussel is nu al onbelangrijk maar als het engels verder gebruikt kan worden zal het cultureel beeld van brussel wel veranderen ,voorbeeld ,ik zie zitten dat op een dag er engels spreekende voorstellingen zijn in de schouwburchten.Ik welkom een engels talig brussel ,ook omdat in EU de meerderheid engels spreekt als tweede taal .Wie leert nu nog frans, niemand of iemand die diebiel is..

  • @verheijen: Reken mij dan maar tot de “debielen” 😉 Ik ben – min of meer – viertalig (Nederlands, Frans, Duits en Engels).

  • Bart

    Kunnen we hier geen Hebreeuws spreken?